Ислам түркүктөрү

islam022
  • 28 Бугу 2017
  • 0
  • 796

Исламдын негиздери: Шахада

Аллахтын бардыгын, Анын Жалгыз, Бирөө экенин таануу, күбөлүк берүү (арабча «шахада”) – бул Исламдын эн биринчи жана маанилүү негиздеринин, түркүктөрүнүн бири.




Шахаданы чын дилинен айткан соң, адам дароо  мусулман болот, анын буга чейинки күнөөлөрү жуулуп, өмүрү таза барактан башталат.
 
Шахадада  айтылчу сөздөрдүн кыргызча болжолдуу мааниси төмөнкүдөй:
 
“Kүбөлүк беремин, Алладан башка эч бир, сыйынууга татырлык зат жок. Жана да күбөлүк беремин, Мухаммед – Анын кулу жана Элчиси”.
 
أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ
 
Арабча айтылышынын  угулушу болжолдуу түрдө мындай:
 
Ашхаду алла илаха илла Ллах. Ва ашхаду анна Мухаммадан ‘абдуху ва расулух
 
Ошентип,  Бир, Жалгыз Кудайды таанууга чакырган шахада эки бөлүктөн турат:
 
1).  Аллах жөнүндө күбөлүк берүү -  шахададагы  «Ла илаха илла Ллах» деген сөз  Алладан башка эч бир, сыйынууга татырлык зат жоктугун туюнткан  кыргыз тилиндеги  болжолдуу маани.
 
Куранда мынтип айтылган:
 
«Кудайыңар –Жалгыз, Мээримдүү жана Ырайымдуу! Андан башка кудай жок.» (Куран, 2:163).
 
 
2).  Мухаммед Пайгамбар (САВ) тууралуу күбөлүк берүү – шахададагы   «ва анна Мухаммадан ‘абдуху ва расулух» деген сөз  Мухаммед – Аллахтын  кулу жана Элчиси экенин туюнткан кыргызча болжолдуу мааниси.
 
Шахаданы айткан адам, анын маанисин да кошо аңдап, түшүнүп, ырасында эле   Аллах Жалгыз, Бирөө экенин жүрөгү менен таанып, Анын Элчиси, Кулу Мухаммед экенин да дилинен тереңинен  таанып, ошо айткан секундадан баштап Аллах Куранда  уруксаат берген нерселерди жасап, тыюу салган нерселерге жолобоого бет алат.
 
Куранда мынтип айтылат:
 
«Айткын: "Эй, Адамдар! Мен силердин баарыңар үчүн Аллахтын Элчисимин"» (Куран, 7:158).
 
Мындан тышкары, Ыйык Китепте Мухаммед Пайгамбар (САВ) жөнүндө мындайча айтылат:
 
«… ал –Аллахтын Элчиси жана Пайгамбарлардын акыркысы. Аллах баардык нерсени Билүүчү!» (Куран, 33:40).
 

 
Дагы бир ирет кайталап кетели, шахаданы маанисин толук түшүнүп айтуу зарыл. Исламий аалымдардын бирдиктүү пикири боюнча, эгер адам шахададагы сөздөрдүн  жок дегенде жалпы маанисин түшүнбөй эле (ал сөздөрдүн акыйкат экенине ишенбей) айтчу болсо, ал инсан мусулман болбойт.
 
Шахаданы арабча айтуу кыйынчылык туудурса, исламды кабылдап жаткан аны өз тилинде  айтса да мусулман болду деп эсептелинет.
 
Ислам дини мусулмандарга: адамдын ачыктан ачык жасаган иштери да, жашырып жасаган бардык иштери да Аллахка белгилүү болуп тураарын  үйрөтөт. Мына ушундан улам,  шахаданы айтып жаткан адамдын жанында күбө сөзсүз болуусу керек деген талап исламды  кабыл алуудагы  негиздүү деле шарт эмес, анткени кимдин эмне кылып жатканын Аллах көрүп турат  эмеспи. А бирок шахада айтуу учурунда күбөнүн болгону жакшы делинип, буга да чон маани берилип келүүдө.
 
Шахаданы айттыбы, демек ал инсан мусулман деп эсептелинет да, ага мусулмандык укуктар менен милдеттер жүктөлөт. Ал укук-милдеттерде баары камтылат: диний, социалдык, маданий жаатта, материалдык алкакта  мусулман өзүн кантип алып жүрүүсү керек, жамаат арасында, жекече  жашоосунда  кандай руханий мүмкүндүктөр менен тыюуларды эске алышы керек, ушунун баары мусулман болгон адам жашоосуна сиңириши зарыл.
 

Маалымат булагы:   Islam.com.ua

Кыргызчага которгон: Islamlife.kg
 
 

 

Facebook Пикир